آران و بیدگل | نگینی باستانی در دل کویر ایران

0 63

آران و بیدگل شهری است قدیمی و اصیل در دل کویر طلایی ایران و استان اصفهان که در زمان‌های دور در مسیر جاده معروف ابریشم بود. همین یک جمله برای بیان تمدن و باستانی بودن این شهر زیبا کافی است. در جای‌جای این شهر کویری، می‌توانید آثار تاریخی به‌جامانده از زمان‌های گذشته را ببینید و غرق در تمدن کهن و بااصالت این شهر شوید. باوجود مساجدی با معماری اصیل و نقش و نگارهای زیبای ایرانی که ساخته دست برترین هنرمندان تاریخ و یادگار دوران عظمت و شکوه ایران‌زمین است، می‌توانید لحظات عرفانی توأم با آرامشی وصف‌نشدنی در این شهر تجربه کنید. از شگفتی‌های طبیعت عجیب این منطقه به وجد خواهید آمد؛ چراکه ممکن است حتی شبیه آن‌ها را هم جایی ندیده باشید. وجود کوه‌های یخی در دل کویر و دریاچه‌ای اسرارآمیز و جزیره‌ای سرگردان قسمتی از این عجایب بی‌نظیری است که در سفر به این شهر با آن‌ها روبرو خواهید شد. دست به دست ره بال آسمان دهید تا برای دقایقی با یک‌دیگر در این شهر تاریخی گشت‌و‌گذاری داشته باشیم.

مشخصات آران و بیدگل

نمای هوایی از شهر آران و بیدگل

شهرستان آران و بیدگل قدمت بسیار زیادی دارد و به زمان از بین رفتن تمدن باشکوه «سیلک» و به‌وجودآمدن «چهل حصاران» برمی‌گردد. این شهر یکی از آن چهل حصار بود که اولین شهرنشینان جهان را در خود جای داد. به دلیل واقع‌شدن در مسیر جاده ابریشم همواره محل عبور و مرور کاروان‌های بزرگ اروپایی عازم به مشرق زمین بوده است. تا اواخر دوره قاجار، شهرستان آران و بیدگل به‌صورت دو آبادی بزرگ بود که اطراف هریک به‌طور جداگانه حصار و دیوارهای دفاعی کشیده شده بود اما بعد از قاجار طبق قوانین تقسیمات کشوری، هر یک از آن دو آبادی دارای شهرداری جداگانه‌ای شدند. به‌مرورزمان و در اثر توسعه شهری، این دو آبادی به یکدیگر نزدیک و نزدیک‌تر شدند طوری که حدفاصل آن‌ها یک خیابان مشترک شد. بنابراین در اوایل دهه 50 شمسی با یکدیگر ادغام و طبق استاندارهای کشوری به‌صورت یک شهر درآمدند.

نمایی از شهر آران و بیدگل در گذشته

عبدالرحیم کلانتر ضرابی، نویسنده، شاعر و کلانتر شهر تهران در کتاب تاریخ کاشان در این باره می‌گوید:

و از آنجا به قریه نوش‌آباد و از آنجا به قریه آران و از آنجا به قریه بیدگل و این سه قریه از قرا معتبره و از قصبات معظمه گرمسیر و در دامنه بند ریگ بین الشمال و المشرق و در یک فرسخی و یک فرسخ و نیم کاشان واقع هستند. رشته قنوات دوره آران و بیدگل قبل از حصاربندی یا در زمانی که عرصه محصوره این شهر هنوز از بیوتات و عمارات معمور نشده بوده‌است از قطر دایره حصاربندی به طرف دامنه جنوبی گذشته و هر یک سی ذرع و پنجاه ذرع و بیشتر و کمتر عمق دارند…

ژان شاردن، سیاح معروف فرانسوی، در دوران صفویه و در قرن یازدهم به ایران سفر و از این ناحیه دیدن کرد. او نیز در سفرنامه خود درباره این شهرستان این‌گونه نوشته است:

خانه بروجردی‌ ها | شاهکار معماری سنتی ایرانی
اینم بخون!

تنها در یکی از نقاط حومه شهر، هزار کارگر ابریشم‌باف وجود دارد. این آبادی که آرون (هارون یا Aron) نام دارد و در فاصله دو فرسخی شهر می‌باشد، از دور همچون شهر زیبایی جلوه‌گر است و دارای دو هزار باب خانه، باغچه و ششصد باغ زیبا می‌باشد.

آب‌وهوای شهرستان آران و بیدگل گرم و خشک همراه با تابستان‌های گرم با حداکثر دمای 49 درجه سانتی‌گراد است که از نیمه خرداد تا نیمه آبان به طول می‌انجامد. زمستان‌های این منطقه سرد و خشـک با حداقل دمای 7 درجه سانتی‌گراد زیر صفر از آذر تا اواخر اسفند می‌باشد. بارش باران در این منطقه کم و بیشترین زمان بارندگی از ماه آذر تا اردیبهشت و بارش برف در ماه‌های دی و بهمن رخ می‌دهد. درزمینه منابع آبی هم که شامل قنات‌ها (مصارف کشاورزی)، چاه‌های عمیق، نیمه عمیق است.

دیدنی های آران و بیدگل

به علت وجود آثار تاریخی فراوان و حضور مردمان مهمان‌نواز و مهربان این دیار، هرساله هزاران گردشگر داخلی و بین‌المللی از این خطه تاریخی دیدن می‌کنند. خلق فرش‌های نفیس دست‌بافت در طرح‌های سنتی و زیبای ایرانی با طرح‌هایی از گل‌وبوته‌های زیبا، به‌دست مردمان خوش‌ذوق و مهربان این استان نشان از ذوق هنری این مردمان باهمت و تمدن چندین هزارساله این سرزمین غنی است. البته بعضی از آثار تاریخی منطقه نیاز به کمی احیا و بازسازی دارد که این امر می‌تواند بر رونق صنعت توریسم نیز بی افزاید. جاهای دیدنی آران و بیدگل بی‌شمار است ولی به این دلیل که معرفی همه آثار این منطقه فرصت بیشتری را می‌طلبد، ره بال آسمان سعی می‌کند تا به معرفی مهم‌ترین و معروف‌ترین‌های این شهر پر تمدن بپردازد تا شما عزیزان بتوانید در کمترین زمان هم نهایت لذت از این منطقه را ببرید

  • اماکن مقدس تاریخی

یکی از مهم‌ترین مراکز مذهبی این شهر، امام‌زاده محمد هلال ابن علی (ع) است که همه‌روزه مخصوصاً اواخر هفته، صدها نفر از دوستداران اهل‌بیت برای زیارت به آنجا می‌روند و هرساله در دهه اول محرم، مرکز عزاداری و سوگواری هیئت‌های مذهبی شهر برای امام حسین (ع) است. این امام‌زاده آران و بیدگل در دوره صفویه و به نذر عمه شاه‌عباس صفوی بنا شد. گنبد کاشی‌کاری شده و زیبای این زیارتگاه، نشان‌دهنده هنر و ذوق اصیل ایرانی است که همین امر آن را به یکی از جاذبه‌های زیارتی-سیاحتی این شهر غنی از فرهنگ و تاریخ تبدیل کرده است.

مقبره امامزاده هلال ابن علی (ع)

از دیگر مکان‌های مذهبی این شهر، می‌توان به بقعه امامزاده هادی ابن علی ابن الحسین (ع)، بقعه امامزاده فیض‌آباد، بقعه امامزاده محمد نوش‌آباد، بقعه بی‌بی شاه زینب نیز اشاره کرد. البته مجموعه قاضی آران که دریکی از پرترددترین خیابان‌های این شهر واقع‌شده و شامل مسجد جامع، بقعه مبارکه پنج امامزاده از فرزندان حضرت امام محمدباقر (ع)، حسینیه، آب‌انبار و یک بازارچه می‌شود، ازنظر سیاحتی و مذهبی ازجمله بناهای تاریخی این شهر می‌باشد که گردشگران از آن دیدن می‌کنند.

کویر مرنجاب کجاست؟ راهنمای سفر به کویر مرنجاب
اینم بخون!

یکی دیگر از بناهای باشکوه در شهر آران و بیدگل، مسجد نقشیه است. این مسجد با وسعت 1000 مترمربع که به مسجد حاج قاسم نیز معروف است، در دوران سلجوقی ساخته شد و در دوران صفویه گسترش یافت و بعضی از تزئینات آن‌هم از دوران قاجار به یادگار مانده است. این مسجد به‌عنوان قدیمی‌ترین آثار به‌جامانده از دوران سلجوقیان است و دلیل محبوبیت آن‌هم نقش و نگاره‌های زیبای آن است که در دوران صفویه به قسمت تزئینات آن اضافه شد و نمای آن را زینت بخشید. درواقع نام این مسجد هم برگرفته از همین نقش و نگارهای زیبای آن است.

  • آثار باستانی

از مهم‌ترین بناهای تاریخی آران و بیدگل، می‌توان قلعه تاریخی مرنجاب را نام برد که در گذشته و در اوایل قرن یازدهم به دستور شاه‌عباس اول صفوی دریکی از جاده‌های اصلی ایران بنا گردید. این کاروان‌سرا در جاده‌ای که شهرهای مرکزی ایران و شهرهای شمالی را به یک‌دیگر متصل می‌کرده قرار دارد و فاصله آن تا مرکز شهر حدود 50 کیلومتر است. یکی از مؤلفه‌های اصلی این بنا که وسعتی حدود 1000 مترمربع دارد، وجود آب قنات بیرون محوطه قلعه است که یک پارک طبیعی زیبا در نزدیکی دریاچه نمک به وجود آورده است.

کاروان‌سرای شاه‌عباسی ابوزیدآباد یکی دیگر از بناهای باشکوه شهرستان آران و بیدگل با ساختمان‌های قرینه یکدیگر و مستحکم است. این ساختمان‌ها هم‌اکنون نیز جهت امور فرهنگی و سیاحتی صد درصد قابل استفاده می‌باشد. این بنا در مرکز شهر ابوزیدآباد قرار دارد و بنای ساختمان به دوران صفویه و شاه‌عباس برمی‌گردد. در این میان می‌توان به قلعه کرشاهی که از خشت و گل ساخته‌شده هم اشاره کرد. این قلعه برجای‌مانده از دوران قاجار، متعلق به سردار حسین کاشی، یکی از راهزنان و یاغیان دوره رضاخان می‌باشد که هنوز آثار گلوله‌های توپ درنبرد نیروهای دولتی و نیروهای سردار حسین کاشی در این قلعه برجای‌مانده است.

جاذبه‌های طبیعی آران و بیدگل

در میان دیگر جاذبه‌های این شهرستان، دریاچه نمک چیز دیگری است. دریاچه‌ای تماماً سفید و با چندضلعی‌های لانه‌زنبوری شکل از جنس نمک که هر گردشگر ایرانی و خارجی را به خود جلب می‌کند. سطح این دریاچه در فصل تابستان تماماً سفید می‌شود و مناظر جذاب و تماشایی را رقم می‌زند که می‌تواند سوژه خوبی برای عکاسی باشد. این دریاچه در فاصله 55 کیلومتری شهر آران و بیدگل قرارگرفته و از گذشته برای تأمین نمک خوراکی از این دریاچه استفاده می‌شد. این منطقه باوجود چندضلعی‌های بلورین در سطح دریاچه که مناظر چشم‌نوازی را ایجاد می‌کنند، پتانسیل تبدیل‌شدن به یکی از پربازدیدترین مناطق گردشگری را دارد به‌شرط آن‌که مسیر دسترسی به این مکان تا حدودی ساماندهی شود. علاوه بر همه این‌ها، این منطقه زیستگاه حیوانات مختلفی است و گروهی از پرندگان مهاجر مخصوصاً فلامینگوها از نیمه‌های دوم شهریور تا مهر به این منطقه مهاجرت می‌کنند.

بازار بزرگ اصفهان | زیبایی و قدمت در حریری از اصالت
اینم بخون!

در میان مناطق کویری آران و بیدگل و هوای گرم آن، رشته‌کوه‌های یخاب وجود دارد. تصور کنید در دل کویری سوزان، رشته‌کوهی می‌بینید که حتی در تابستان دارای هوایی سرد و خشک است. واقعاً شکفت انگیز نیست؟! تصورش هم جالب است و انسان را به وجد می‌آورد. پوشش گیاهی کوهستان یخاب بسیار مناسب و منابع آبی فراوانی دارد که همین امر چشم‌اندازهایی بکر و منحصربه‌فرد در این منطقه ایجاد کرده است. بعضی از گربه‌سانان در این منطقه زندگی می‌کنند که در خطر انقراض قرارگرفته است و گزارش‌شده است که در این منطقه آهو هم شکار می‌شود که متأسفانه خبر خوبی نیست چراکه همه ما به‌عنوان یک ایرانی باید در حفظ ایران عزیزمان، به‌خصوص آثار طبیعی و اکوسیستم آن کوشا باشیم.

یکی دیگر از جاذبه‌های بسیار جالب آران و بیدگل، کویر بند ریگ در کویر مرنجاب است که در شمال این شهرستان قرار دارد. این کویر دارای تپه‌های حجیم و بلند پوشیده شده از ریگ می‌باشد که انواع گیاهان و بقایای قلعه‌های قدیمی روی آن موجود است. همه این عوامل باعث شده تا این کویر به یکی از چشم‌اندازترین مناظر و جاذبه‌های توریستی شهرستان آران و بیدگل و حتی ایران تبدیل شود. یکی از انشعابات جاده معروف و قدیمی ابریشم از کنار این کویر عبور می‌کند که همین امر نیز معروف‌تر شدن کویر بند ریگ را تقویت کرده است.

به‌راستی که این شهر زیبا پر از شگفتی است. مثلاً اگر وارد جزیره سرگردان در نزدیکی ساحل جنوبی دریاچه نمک شوید، عجیب بودن این مکان را درک می‌کنید. منظره‌ای مانند کشتی سرگردان در دریای بی‌انتهای کویر را می‌بینید که حس ترسی لذت‌بخش همراه با هیجانی وصف‌نشدنی را به شما منتقل می‌کند. درواقع هنگامی‌که از فاصله‌ای دور به آن نگاه می‌کنید به دلیل گرمای شدید منطقه و خطای دید براثر شکست نور، محو شدن دو بخش انتهایی جزیره در افق اتفاق می‌افتد و حس سراب‌گونه‌ای را به شما می‌دهد.

اقامت در آران و بیدگلاقامتگاه سنتی خانه صفا

اقامتگاه سنتی خانه صفا که در این شهر قرار دارد، خانه‌ای از کاه‌گل و خشت ساخته‌شده مربوط به ۳۵۰ سال پیش است. این بنا در دوره صفویان ساخته‌شده و سال‌ها بعد یعنی در سال ۱۳۹۳ موردبازسازی قرارگرفته و اکنون درهایش به روی مهمانان شهرستان آران و بیدگل گشوده شده است. در این اقامتگاه می‌توانید شبی را در دل تاریخ بگذرانید و از آسمان پرستاره بالای سرتان لذت ببرید. هوای خنک و سبک شب‌های کویری روحتان را نوازش می‌دهد و حسی را به شما منتقل می‌کند که برای همیشه از ذهنتان خارج نخواهد شد.

کویر مصر | دریای شنی ایران
اینم بخون!

حتی می‌توانید در اقامتگاه بوم‌گردی خانه باغ شاکر هم شبی لذت‌بخش در دل کویری‌ترین مناطق تجربه کنید. این مکان یکی از زیباترین آثار فرهنگی-تاریخی آران و بیدگل است که از دوران قاجار برجا مانده و برای رفاه بیشتر حال گردشگران عزیز این منطقه، در سال 1395 بهره‌برداری و آماده خدمت شد.

سوغات آران و بیدگل

قطعاً یکی از سوغات معروف این منطقه به دلیل وجود دریاچه نمک آران و بیدگل، نمک است. علاوه بر این‌ها یک نوع شیرینی محلی به نام سوونی یا سوهان است که بسیار خوشمزه و لذیذ می‌باشد و می‌تواند یکی از بهترین سوغاتی‌های این منطقه باشد. صنایع‌دستی این منطقه که بسیار زیبا و سرشار از ذوق و هنر است، شامل فرش‌های دست‌بافت و ماشینی است. فرش‌های دست‌بافتی که در این شهرستان موجود است و اغلب با نام گلیم شناخته می‌شود، حاصل دستان هنرمند بومیان خوش‌ذوق این منطقه است که بسیار هم نفیس و ارزشمند می‌باشد. همچنین کوزه‌های سفالی و خورجین بافی در این شهر سابقه‌ای بسیار طولانی دارد و گزینه بسیار مناسبی برای سوغاتی است.

مسیر دسترسی

آدرس: شمال استان اصفهان و 5 کیلومتری کاشان، شهرستان آران و بیدگل

برای رسیدن به این شهر راه‌های زیادی موجود است. اگر شما از تهران قصد رفتن به این شهر را دارید، با توجه به فاصله تهران تا آران و بیدگل، می توانید از تهران وارد اتوبان قم شوید و بعد از رسیدن به کاشان، از جاده قدیم کاشان مسیرتان را به سمت آران و بیدگل هدایت کنید. حتی می‌توانید اول به اصفهان برسید و بعد از طریق اتوبان اصفهان-کاشان و جاده قدیم به آران و بیدگل برسید. نزدیک‌ترین فرودگاه به این شهر، فرودگاه کاشان و نزدیک‌ترین پایانه هم در کاشان و 5 کیلومتری مقصد است.

شهرستان آران و بیدگل یکی از دیدنی‌ترین و تاریخی‌ترین شهرهای ایران عزیزمان است که همچون نگینی درخشان در دل کویر ایران می‌درخشد. اگر عاشق تاریخ و کویر نوردی هستید، ره بال آسمان به شما توصیه می‌کند حتماً به این شهر سفر کنید و از همه این زیبایی‌ها در کنار یکدیگر لذت ببرید. در ضمن فراموش نکنید که تجربیات خود را با ما به اشتراک بگذارید.

5/5 (1 نظر)

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.